NEW MANAGEMENT FORUM

Central Knowledge Society

การวิเคราะห์สถานการณ์ : Scenario Analysis


สวัสดีครับ วันนี้เราอยากจะเล่าเรื่อง การวิเคราะห์สถานการณ์ในอนาคต (Scenario Analysis) เครื่องมือนี้มีประโยชน์มากสำหรับการวางเป้าหมายของกิจการในอนาคต การประเมินสถานการณ์ในมิติต่างๆ เพื่อจะได้มีการวางแผนป้องกันสิ่งที่ไม่คาดฝัน ที่อาจจะทำให้ตกใจได้ในอนาคต เรามาเริ่มกันเลยน่ะครับ

ลองจินตนาการว่าคุณกำลังเผชิญกับการตัดสินใจอย่างมีนัยสำคัญจริงๆ  ทำให้ต้องคิดอย่างลึกซึ้งเพราะอาจจะมีผลต่อชีวิตส่วนตัวของคุณ หรือว่ามันจะเป็นตัวกำหนดอานาคตของธุรกิจของคุณ บางทีคุณอาจจะคิดเกี่ยวกับตัวเลขเป้าหมายทางธุรกิจที่กำลังเติบโตอย่างต่อเนื่อง ซึ่งคุณอาจจะยอมรับในตัวเลขเหล่านี้ถึงแม้ว่าคุณจะไม่ได้เป็นคนจัดทำตัวเลข  แต่ในใจลึกๆ ของคุณยังกลัวสิ่งที่อาจจะผิดไปหลังจากที่ทุกคนไม่มีวิสัยทัศน์ที่จะเข้าใจสิ่งที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคต  และในขณะที่คุณอาจจะเข้าใจผิดได้ในอนาคตและในขณะเดียวกันคุณอาจจะมีสัญชาตญาณที่แข็งแกร่งเป็นวิธีการที่อาจจะพัฒนาเป็นภาพจริงๆ ได้ในอนาคต

การวิเคราะห์สถานการณ์จะช่วยให้คุณนำความกลัวเหล่านี้เข้าไปอยู่ในกระบวนการตีกรอบอย่างมีเหตุผล และเป็นมืออาชีพสำหรับการคิดแบบ Scenario Analysis  ใช่คุณอาจจะทำการตัดสินใจในบริบทของอนาคตที่จะมาถึงที่แตกต่างกัน  ซึ่งเป็นผลมาจากสถานการณ์ที่บังคับให้คุณต้องตั้งสมมุติฐานที่ท้าทายเกี่ยวกับอนาคต โดยการสร้างแผนและการตัดสินใจขึ้นอยู่กับสถานการณ์ที่มีความเป็นไปได้มากที่สุด ซึ่งคุณอาจจะมั่นใจได้ว่าการตัดสินใจของคุณเป็นการเสี่ยงถ้าหากสถานการณ์มีการเปลี่ยนแปลงไปจากที่คุณประเมินไว้

วิธีการใช้เครื่องมือ : 

เราขอนำเสนอวิธีการที่เรียบง่าย 5 กระบวนการในการวิเคราะห์สถานการณ์ :

  1. การกำหนดปัญหา : ตัดสินใจว่าคุณต้องการจะบรรลุผลสำเร็จและคิดเกี่ยวกับระยะเวลาที่คุณต้องการ  การที่จะขับเคลื่อนแผนการคุณจำเป็นที่จะต้องทดสอบ
    Barry Holtz เริ่มต้นในการวางแผนธุรกิจใหม่ที่มุ่งเน้นในการช่วยให้ลูกค้าของบริษัท ใช้บริการการจัดการทางการเงินในรูปแบบแพคเก็จ ด้วยซอฟต์แวร์ที่ได้รับความนิยม  เขาต้องการให้ธุรกิจเติบโตไปข้างหน้าอย่างเหมาะสมประมาณ 5 ปีข้างหน้า  ในใจของเขาใช้สมมุติฐานในการตัดสินใจด้วยการใช้สถานการณ์ในอนาคต ด้วยการแบ่งออกเป็นช่วงเวลา
  2. รวบรวมข้อมูล :ระบุแนวโน้มปัจจัยที่สำคัญและความไม่แน่นอนที่อาจจะมีผลต่อการวางแผน  ถ้าแผนของคุณเป็นหนึ่งที่มีขนาดใหญ่  คุณอาจจะพบว่าเป็นประโยชน์ที่จะทำ PEST Analysis ของการที่จะดำเนินการเพื่อระบุปัจจัยทางการเมืองเศรษฐกิจสังคมและวัฒนธรรมและเทคโนโลยี ที่อาจจะส่งผลกระทบ  ถัดไปให้คุณทดสอบสมมุติฐานที่สำคัญเกี่ยวกับแผนว่าอาจจะขึ้้นอยู่กับท่ามกลางปัจจัยอื่นๆ  Barry ได้ระบุปัจจัยดังต่อไปนี้เป็นสิ่งสำคัญที่อาจจะมีผลกระทบ :

       –  สถานะของเศรษฐกิจ (คนไม่ซื้อซอฟต์แวร์ใหม่มากนัก ในภาวะเศรษฐกิจถดถอย)
       –  ความสำคัญอย่างต่อเนื่องของการผลิตซอฟต์แวร์ใหม่ที่เพิ่มขึ้นตามความต้องการของลูกค้า
       –  ไม่ว่าจะเป็นแพคเกจซอฟต์แวร์ที่จะต้องรักษาตำแหน่งทางการตลาด
       –  เขาอาจจะต้องรับสมัครที่ปรึกษาด้านการดำเนินงานที่พอมีฝีมือ

  3. การแยก “ความแน่นอน” ออกจาก “ความไม่แน่นอน” :คุณอาจจะมีความมั่นใจในบางส่วนของสมมติฐานของคุณและคุณอาจจะต้องแน่ใจว่าแนวโน้มบางอย่างจะทำงานผ่านการทดสอบแล้ว ภายหลังที่มีการทดสอบและผ่านกระบวนการนำสินค้าหรือบริการไปทดลองตลาดแล้วอย่างเหมาะสม ซึ่งแนวโน้มของผลการทดสอบเหล่านี้ถือว่าเป็น “ความแน่นอน”  ให้คุณแยกสิ่งที่มีความแน่นอนเหล่านี้ออกจาก “ความไม่แน่นอน” ซึ่งจะอยู่ในกลุ่มข้อมูลที่ยังอยู่ในขั้นการคิด หรือแนวโน้มที่อาจจะเกิดขึ้น….. ปัจจัยพื้นฐานที่รอการพิสูจน์……และมีโอกาสเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลา รายการความไม่แน่นอนเหล่านี้เป็นลำดับที่สำคัญที่ใหญ่ที่สุดของความไม่แน่นอนที่สำคัญที่สุดอยู่ในลำดับด้านบนของรายการขึ้นอยู่กับการวิเคราะห์อัตราตำแหน่งล่าสุด, Barry มั่นใจว่าถ้าเขาให้ความสนใจกับการรับสมัครพนักงานใหม่ๆ เขาก็จะพบว่ามีพนักงานใหม่จำนวนเพียงพอตามที่ต้องการ  และนำเสนอเทคโนโลยีที่ทันสมัย  ไม่ซ้ำใคร ในไม่ช้าผู้ผลิตซอฟต์แวร์ก็จะมัดใจลูกค้าที่ต้องการประสิทธิภาพของซอฟต์แวร์การบริหารด้านการเงินที่ดี เพิ่มขึ้นมากเรื่อยๆ ด้วยการดำเนินการขยายรุ่นถัดไปของซอฟต์แวร์
  4. พัฒนาสถานการณ์ :เริ่มต้นด้วยความไม่แน่นอน ให้กำหนดรูปแบบของผลลัพธ์ที่ดีระดับปานกลาง และรูปแบบของผลลัพธ์ที่ไม่ดีระดับปานกลาง  และแนวทางสำหรับการพัฒนาในอนาคต ที่นำไปสู่ผลลัพธ์ที่มีความแน่นอนที่คุณเลือกให้คุณลองกำหนดแนวทางการดำเนินงานที่มีความไม่แน่นอน (อย่ากำหนดแนวทาง scenarios มากเกินไป)
    Barry ตัดสินใจที่จะเตรียมความพร้อมสถานการณ์ต่อไปนี้
    –  “ทุกอย่างเป็นไปด้วยดี” เศรษฐกิจเติบโตอย่างต่อเนื่องในช่วงเวลา 5 ปีข้างหน้า และอาจจะมีการชะลอตัวเล็กน้อย, “และเขาได้เลือกขี่ม้าถูกตัว” ตัวแทนผู้จำหน่ายซอฟต์แวร์ได้รวมตัวกันและสามารถครอบครองส่วนแบ่งทางการตลาดส่วนใหญ่ได้ และกลายเป็นผู้นำตลาด
    –  “การชะลอตัวทางเศรษฐกิจ” สู่จุดสิ้นสุดของยุครุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ สินค้าโภคภัณฑ์ออกมาล้นตลาดเกินความต้องการทำให้เศรษฐกิจเข้าสู่ภาวะถดถอยอย่างรุนแรง

    –  “เร่งการแข่งขัน” บริษัทยักษ์ใหญ่ทั่่วโลกกระโดดเข้ามาสู่ตลาดเดียวกัน ในขณะที่การจะสร้างหรือนำเสนอผลิตภัณฑ์ใดๆ ขึ้นใหม่จำเป็นที่จะต้องมีการโฆษณาประชาสัมพันธ์ มีการให้ทดลองใช้ ปรับปรุงผลิตภัณฑ์ให้ตรงกับความต้องการของกลุ่มเป้าหมาย  บริษัทที่จัดตั้งขึ้นในช่วยปลายของช่วงเวลานั้นมันเป็นสิ่งเริ่มต้นที่จะทำให้ผู้ประกอบการจำหน่ายผลิตภัณฑ์มีการแข่งขันอย่างรุนแรง

  5. ใช้สถานการณ์ในการวางแผนของคุณ : คุณต้องดูที่สถานการณ์ Barry’s กังวลเกี่ยวกับความเสี่ยงบางส่วนที่จะเกิดขึ้นในช่วงเวลากลางๆ ของธุรกิจ

   ในการวางแผนธุรกิจของเขา  เขาตัดสินใจที่จะเดินหน้าทางธุรกิจด้วยการใช้เทคนิคผสม
พนักงานประจำเต็มเวลาและจ้างพนักงานชั่วคราว (outsource) เพื่อให้สามารถปรับขนาด
ธุรกิจของเขาได้อย่างรวดเร็วขึ้นตามสถานการณ์  ซึ่งเขาจำเป็นที่จะต้องมีการตรวจสอบ
กิจกรรมของบริษัท ซอฟต์แวร์ที่เข้าสู่ตลาดเพื่อให้เขาสามารถฝึกอบรมบุคลากรให้มีความ
เข้าใจเกี่ยวกับเทคนิคการแข่งขันใหม่ ที่จะเริ่มต้นจากการคุกคามของผู้จัดจำหน่ายที่มีอยู่ใน
ตลาด


  1. เคล็ดลับ : 
    การระบุแนวโน้มต้องระวัง เพราะคุณจำเป็นที่จะต้องคิดและวิเคราะห์เพื่อไปสู่การประเมินสถานการณ์ในอนาคต  ซึ่งจำเป็นที่จะต้องใช้หลักฐานมากกว่าการคาดคะเน  และควรจะแน่ใจว่าแนวโน้มที่ที่จะถูกประเมินสถานการณ์ในอานาคตจะต้องถูกสร้างขึ้นจากฐานข้อมูลที่มีความน่าเชื่อถือ มีความปลอดภัย ถ้าจะเตือนความจำของคุณ “ในยุคช่วงท้ายๆ ของศตวรรษที่ 20 นักลงทุนรายใหญ่ต่างๆ นำเงินไปถมในธุรกิจดอทคอม อย่างบ้าคลั่ง เพราะทุกคนคิดว่ามันจะต้องประสบความสำเร็จทุกราย ถ้าเราลงเงินเยอะๆ ใช้เทคโนโลยีล้ำสมัย สุดท้ายไม่เหลืออะไร อย่าทำอะไรตามกระแสเด็ดขาด”
  2. Peter  Schwartz : 

  ซึ่งเป็นหนึ่งในบรรพบุรุษของการคิดสถานการณ์สมมติ กล่าวถึง การแปลงสถานการณ์ทั่วไป ดังนี้

    • วิวัฒนาการ : แนวโน้มทั้งหมดยังคงจะเป็นอย่างที่คาดไว้  กิจกรรมต่างๆ ยังคงดำเนินไปยังจุดสิ้นสุดที่คาดเดาไว้
    • ปฎิวัติ : มีปัจจัยพื้นฐานใหม่ ที่ทำให้มีการเปลี่ยนแปลงสถานการณ์
    • Cycles : อะไรที่มีขึ้นเป็นรอบๆ  อะไรที่มาเป็นรอบๆ  หรือ อะไรที่บูมเป็นยุคๆ และเลิกไปสัก 3-4 ปี กลับมาใหม่ บูมอีกครั้ง เป็นต้น
    • Infinite Expansion : แนวโน้มที่ยังอยู่ในกระแสอย่างต่อเนื่องและยาวนาน เช่น การใช้อินเตอร์เน็ต ของผู้บริโภคในปัจจุบัน
    • Lone Ranger : ชัยชนะของพระเอกคนเดียว กับกองกำลังที่ดูเชื่องช้า และไม่ทันการณ์ เช่น พระเอก Diehard  (ชอบส่วนตัวครับ)
    • My Generation : การเปลี่ยนแปลงในวัฒนธรรมและกลุ่มประชากรที่มีผลกระทบต่อสถานการณ์ เช่น เพลงสุนทรภรณ์  เพลงไทยเดิม เป็นต้น

 

ประเด็นสำคัญ :

 

การวางแผนสถานการณ์เป็นวิธีที่มีประโยชน์ในการท้าทายสมมติฐานที่คุณจะต้องหาข้อมูลและเหตุผลที่เชื่อถือได้มาสนับสนุนเพื่อให้แผนสถานการณ์ที่คุณกำหนดบรรลุผล   โดยการสร้างสถานการณ์ทางเลือกที่คุณพอจะมองเห็นได้ แต่ไม่รู้ว่ามันจะเกิดขึ้นเมื่อไร  ดังนั้นคุณจะสามารถวางแผนเพื่อตอบโต้มาตรการหรือบรรเทาผลกระทบของพวกเขา

 

ในที่สุดเรื่องก็มาถึงตอนจบ แต่การจบของเรื่องนี้ขึ้นอยู่กับว่าคุณวางแผนจะให้มันจบแบบไหน  พระเอก นางเอก ตายตอนจบ คนที่เฝ้าดูร้องให้กันทั้งเมือง   หรือ จะให้เรื่องจบแบบสุดท้ายเจ้าชายและเจ้าหญิงก็ได้ครองเมืองอย่างมีความสุขไปตลอดกาล  หรือ จบแบบสะใจ ตัวอิจฉา ต้องเสียสติ อยู่โรงพยาบาลคนเสียสติ   ซึ่งการวางแผนตอนจบของเรื่องต่างๆ ขึ้นอยู่กับว่าคุณมีวิสัยทัศน์ ที่จะมองเห็นอนาคตได้ไกลแค่ไหน และมีเอกสารหลักฐานยืนยังความสำเร็จของสิ่งที่คุณเห็นในอนาคตได้อย่างไร  เราจะไม่ยอมรับความเห็นจาก หมอดู  แม่หมอยิปซี  เทพพยากรณ์  ธิดาพยากรณ์ มาบอกอนาคตตอนจบของเรื่องที่คุณกำลังดำเนินการอยู่ในตอนนี้

ขอให้ทุกๆ ท่านโชคดี ครับ

 

เอกกมล  เอี่ยมศรี

ผู้เรียบเรียง

https://eiamsri.wordpress.com 

http://www.interfinn.com 

 

Advertisements

มิถุนายน 28, 2011 - Posted by | New Management |

ยังไม่มีความเห็น

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: